श्री सरस्वती स्तोत्र

आरूढ़ा श्वेतहंसे भ्रमति च गगने दक्षिणे चाक्षसूत्रं वामे हस्ते च दिव्याम्बरकनकमयं पुस्तकं ज्ञानगम्या | सा वीणां वादयन्ती स्वकरकरजपैः शास्त्रविज्ञानशब्दैः क्रीडन्ति दिव्यरूपा करकमलधरा भारती सुप्रसन्ना || १ ||

ārūṛhā śvetahaṃse bhramati ca gagane dakṣiṇe cākṣasūtraṃ vāme haste ca divyāmbarakanakamayaṃ pustakaṃ jñānagamyā | sā vīṇāṃ vādayantī svakarakarajapaiḥ śāstravijñānaśabdaiḥ krīḍanti divyarūpā karakamaladharā bhāratī suprasannā || 1 ||

श्वेतपद्मासना देवी श्वेतगन्धानुलेपना | अर्चिता मुनिभिः सर्वैः ऋर्षिभिः स्तूयते सदा | एवं ध्यात्वा सदा देवीं वाञ्छितं लभते नरः || २ ||

śvetapadmāsanā devī śvetagandhānulepanā | arcitā munibhiḥ sarvaiḥ ṛrṣibhiḥ stūyate sadā | evaṃ dhyātvā sadā devīṃ vāñchitaṃ labhate naraḥ || 2 ||

शुक्लां ब्रह्मविचारसारपरमामाद्यां जगद्व्यापिनीं वीणापुस्तकधारिणीमभयदां जाड्यान्धकारापहाम् | हस्ते स्फाटिकमालिकां विदधतीं पद्मासने संस्थितां वन्दे तां परमेश्वरीं भगवतीं बुद्धिप्रदां शारदाम् || ३ ||

śuklāṃ brahmavicārasāraparamāmādyāṃ jagadvyāpinīṃ vīṇāpustakadhāriṇīmabhayadāṃ jāḍyāndhakārāpahām | haste sphāṭikamālikāṃ vidadhatīṃ padmāsane saṃsthitāṃ vande tāṃ parameśvarīṃ bhagavatīṃ buddhipradāṃ śāradām || 3 ||

या कुन्देन्दुतुषारहारधवला या शुभ्रवस्त्रावृता या वीणावरदण्डमण्डितकरा या श्वेतपद्मासना | या ब्रह्माच्युतशङ्करप्रभूतिभिर्देवैः सदा वन्दिता सा मां पातु सरस्वती भगवती निःशेषजाड्यापहा || ४ ||

yā kundendutuṣārahāradhavalā yā śubhravastrāvṛtā yā vīṇāvaradaṇḍamaṇḍitakarā yā śvetapadmāsanā | yā brahmācyutaśaṅkaraprabhūtibhirdevaiḥ sadā vanditā sā māṃ pātu sarasvatī bhagavatī niḥśeṣajāḍyāpahā || 4 ||

ह्रीं ह्रीं ह्यद्यैकबीजे शशिरुचिकमले कल्पविस्पष्टशोभे भव्ये भव्यानुकूले कुमतिवनदवे विश्ववन्द्यांघ्रिपद्मे | पद्मे पद्मोपविष्टे प्रणतजनमनोमोदसम्पादयितत्रि प्रोत्फुल्लज्ञानकुटे हरिनिजदयिते देवि संसारसारे || ५ ||

hrīṃ hrīṃ hyadyaikabīje śaśirucikamale kalpavispaṣṭaśobhe bhavye bhavyānukūle kumativanadave viśvavandyāṃghripadme | padme padmopaviṣṭe praṇatajanamanomodasampādayitatri protphullajñānakuṭe harinijadayite devi saṃsārasāre || 5 ||

ऐं ऐं ऐं दृष्टमन्त्रे कमलभवमुखाम्भोजभूतस्वरूपे रुपारुपप्रकाशे सकलगुणमये निर्गुणे निर्विकारे | न स्थूले नैव सुक्ष्मेऽप्यविदितविभवे नापि विज्ञानतत्वे विश्वे विश्वान्तरात्मे सुरवर निमिते निष्कले नित्यशुद्धे || ६ ||

aiṃ aiṃ aiṃ dṛṣṭamantre kamalabhavamukhāmbhojabhūtasvarūpe rupārupaprakāśe sakalaguṇamaye nirguṇe nirvikāre | na sthūle naiva sukṣme’pyaviditavibhave nāpi vijñānatatve viśve viśvāntarātme suravara nimite niṣkale nityaśuddhe || 6 ||

ह्रीं ह्रीं ह्रीं जाप्यतुष्टे हिमरुचिमुकुटे वल्लकीव्यग्रहस्ते मातर्मातर्नमस्ते दह दह जडतां देहि बुद्धिं प्रशास्ताम् | विद्ये वेदान्तवेद्ये परिणतपठिते मोक्षदे मुक्तिमार्गे मार्गातीतस्वरूपे भव मम वरदा शारदे शुभ्रहारे || ७ ||

hrīṃ hrīṃ hrīṃ jāpyatuṣṭe himarucimukuṭe vallakīvyagrahaste mātarmātarnamaste daha daha jaḍatāṃ dehi buddhiṃ praśāstām | vidye vedāntavedye pariṇatapaṭhite mokṣade muktimārge mārgātītasvarūpe bhava mama varadā śārade śubhrahāre || 7 ||

धीं धीं धीं धारणाख्ये धृतिमतिनतिभिर्नामभिः कीर्तनीये नित्येऽनित्ये निमित्ते मुनिगणनमिते नूतने वै पुराणे | पुण्ये पुण्यप्रवाहे हरिहरनमिते नित्यशुद्धे सुवर्णे मातर्मात्रार्धतत्वे मतिमति मतिदे माधवप्रीतिमोदे || ८ ||

dhīṃ dhīṃ dhīṃ dhāraṇākhye dhṛtimatinatibhirnāmabhiḥ kīrtanīye nitye’nitye nimitte munigaṇanamite nūtane vai purāṇe | puṇye puṇyapravāhe hariharanamite nityaśuddhe suvarṇe mātarmātrārdhatatve matimati matide mādhavaprītimode || 8 ||

ह्रूं ह्रूं ह्रूं स्वस्वरूपे दह दह दुरितं पुस्तकग्रव्यहस्ते सन्तुष्टाकारचित्ते स्मितमुखि सुभगे जृम्भिणि स्तम्भविद्ये | मोहे मुग्धप्रवाहे कुरु मम विमतिध्वान्तविध्वंसमीडे गीर्गौर्वाग्भारति त्वं कविवररसनासिद्धिदे सिद्धिसाध्ये || ९ ||

hrūṃ hrūṃ hrūṃ svasvarūpe daha daha duritaṃ pustakagravyahaste santuṣṭākāracitte smitamukhi subhage jṛmbhiṇi stambhavidye | mohe mugdhapravāhe kuru mama vimatidhvāntavidhvaṃsamīḍe gīrgaurvāgbhārati tvaṃ kavivararasanāsiddhide siddhisādhye || 9 ||

स्तौमि त्वां त्वां च वन्दे मम खलु रसनां नो कदाचित्त्यजेथा माँ में बुद्धिर्विरुद्धा भवतु न च मनो देवि में यातु पापम् | माँ में दुःखं कदाचित्क्वचिदपि विषयेऽप्यस्तु में नाकुलत्वं शास्त्रे वादे कवित्वं प्रसरतु मम धीर्मास्तु कुण्ठा कदापि || १० ||

staumi tvāṃ tvāṃ ca vande mama khalu rasanāṃ no kadācittyajethā mām̐ meṃ buddhirviruddhā bhavatu na ca mano devi meṃ yātu pāpam | mām̐ meṃ duḥkhaṃ kadācitkvacidapi viṣaye’pyastu meṃ nākulatvaṃ śāstre vāde kavitvaṃ prasaratu mama dhīrmāstu kuṇṭhā kadāpi || 10 ||

इत्येतैः श्लोकमुख्यैः प्रतिदिनमुषसि स्तौति यो भक्तिनम्रो वाणी वाचस्पतेरप्यविदितविभवो वाक्पटुर्मृष्टकण्ठः | सः स्यादिष्टाद्यर्थलाभैः सुतमिव सततं पातितं सा च देवीं सौभाग्यं तस्य लोके प्रभवति कविता विघ्नमस्तं व्रयाति || ११ ||

ityetaiḥ ślokamukhyaiḥ pratidinamuṣasi stauti yo bhaktinamro vāṇī vācaspaterapyaviditavibhavo vākpaṭurmṛṣṭakaṇṭhaḥ | saḥ syādiṣṭādyarthalābhaiḥ sutamiva satataṃ pātitaṃ sā ca devīṃ saubhāgyaṃ tasya loke prabhavati kavitā vighnamastaṃ vrayāti || 11 ||

निर्विघ्नं तस्य विद्या प्रभवति सततं चाश्रुतग्रन्थबोधः कीर्तिस्त्रैलोक्यमध्ये निवसति वदने शारदा तस्य साक्षात् | दीर्घायुर्लोकपूज्यः सकलगुणनिधिः सन्ततं राजमान्यो वाग्देव्याः सम्प्रसादात्रिजगति विजयी जायते सत्सभाषु || १२ ||

nirvighnaṃ tasya vidyā prabhavati satataṃ cāśrutagranthabodhaḥ kīrtistrailokyamadhye nivasati vadane śāradā tasya sākṣāt | dīrghāyurlokapūjyaḥ sakalaguṇanidhiḥ santataṃ rājamānyo vāgdevyāḥ samprasādātrijagati vijayī jāyate satsabhāṣu || 12 ||

ब्रह्मचारी व्रती मौनी त्रयोदश्यां निरामिषः | सारस्वतो जनः पाठात्सकृदिष्टार्थलाभवान् || १३ ||

brahmacārī vratī maunī trayodaśyāṃ nirāmiṣaḥ | sārasvato janaḥ pāṭhātsakṛdiṣṭārthalābhavān || 13 ||

पक्षद्वये त्रयोदश्यामेकवविंशंति संख्यया | अविच्छिन्नः पठेद्धीमान्ध्यात्वा देवीं सरस्वतीम् || १४ ||

pakṣadvaye trayodaśyāmekavaviṃśaṃti saṃkhyayā | avicchinnaḥ paṭheddhīmāndhyātvā devīṃ sarasvatīm || 14 ||

सर्वपापविनिर्मुक्तः सुभगो लोकविश्रुतः | वाञ्छितं फलमाप्नोति लोकेऽस्मिन्नात्र संशयः || १५ ||

sarvapāpavinirmuktaḥ subhago lokaviśrutaḥ | vāñchitaṃ phalamāpnoti loke’sminnātra saṃśayaḥ || 15 ||

ब्रह्मणेति स्वयं प्रोक्तं सरस्वत्याः स्तवं शुभम् | प्रयत्नेन पठेन्नित्यं सोऽमृतत्वाय कल्पते || १६ ||

brahmaṇeti svayaṃ proktaṃ sarasvatyāḥ stavaṃ śubham | prayatnena paṭhennityaṃ so’mṛtatvāya kalpate || 16 ||